Toxocara canis, T.cati ve T.leonina kedi ve köpeklerde infeksiyona neden olan nematodlardır. Yaşam siklusları insandaki askaris evrimi­ne benzer. İnfekte köpekler, 6 aylık olunca To-xocaralara karşı bağışıklık kazanır. Ancak ge­belikte bu bağışıklık kaybolur ve dokulardaki larvalar reaktive olur veya reinfeksiyon oluşur. Hayvanın yavrusu da in utero infekte olabilir. Çocuklar infekte köpek dışkısı ile kontamine topraktan veya doğrudan hayvanın kendisinden yumurtaları ağız yoluyla alırlar. Larvalar gastrointestinal organlara, nadir olarak diğer organ. lara (göz, böbrek, kalp), göç ederler ve bu or­ganlarda granülomatöz reaksiyonlara yol aça­rak ankiste olurlar.

Viseral larva migrans özellikle pika öyküsü olan veya kedi, köpeklerle yakın teması olan 1-4 yaş grubu çocuklarda görülür. Oküler toxoca-riasis daha çok büyük çocuklarda görülür.

Klinik bulgular . Viseral larva migransm ma­jör semptomları olarak ateş (% 80), anemi (.% 45), wheezing ile birlikte öksürük {% 60-80), konvülziyon (% 20-30), şuur bozukluğu, hemipa-rezi, ağır solunum güçlüğü görülebilir. Karın ağ­rısı şikayeti bulunabilir. Fizik muayenede hepa-tomegali, splenomegali, lenfadenopati, railer, pa-püler veya ürtikeriyel deri lezyonları saptana­bilir. Akciğer grafisinde infiltrasyonlar buluna­bilir. Bu bulgu ve belirtiler 18 ay veya daha uzun sürede geriler. Prognoz genellikle iyidir. Pika ile birlikte olduğunda büyüme geriliği de vardır.

Oküler toxocariasisli hastalarda görme net­liği azalmıştır, bazı vakalarda strabismus veya periorbital ödem olabilir. Fundoskopik muayene­de optik disk veya makülanm kenarında granü­lomatöz lezyonlar saptanır. Bu lezyonlar reti-noblastom ile kanştırılabilir.

Tanı: Toxocariasis tanısı klinik bulgulara ve serolojik incelemelere dayanarak konur. ELISA yöntemi ile antikor yükselmesi ( 1/32) viseral larva migransta % 78, oküler toxoca-riasiste % 45 oranında saptanabilir. Serum ganı-maglobulin düzeyi, özellikle IgG, IgM, IgE ve anti-A, anti-B izohemaglütinin düzeyleri yüksel­miştir. Eozinofili (>500/mm³) hastaların tü­münde oluşur, ancak oküler hastalıkta daha az­dır. Larvalar biyopsi ile gösterilebilirse de klinik ve laboratuar bulguları tanı için yeterlidir.

Tedavi ve korunma: Vakaların büyük ço­ğunluğunda bulgular hafiftir ve belirli bir sü­rede geriler, tedavi gerekmez. Akciğer hastalı­ğına bağlı ağır hipoksi varsa anti-inflamatuar ilaçlar (prednizon 5 mg/kg/gün) verilir. Larva­lar göz gibi kritik yerlerde lokalize ise veya has­talık ağır ise diethylcarbamazine gibi larvisidal ilaçlar PO kullanılabilir. Diethylcarbamazine 0.5 mg/kg/gün 3 gün, tedricen arttırılarak 3 mg/ kg/gün 21 gün süre ile verilir. Bu ilaçların etkinliği tartışmalıdır.

Çocukların kedi ve köpeklerle oynadıktan sonra ellerini yıkamaları, bu hayvanların dışkı-ladığı yerlerde çocukların oynamamaları öneri­lerek toxocara infeksiyonunun bulaşması önle­nebilir. Özellikle 6 aylıktan küçük kedi ve kö­peklere periyodik antihelmintik ilaç uygulan­ması ile infeksiyon olasılığı azaltılabilir.