KEDİOTU KOKU

(La. Radix Valerianae, Al. Baldrianwurzel, Fr. Racine de valeriane, İn. Valerian root)

Valenana officinalis L. (Valerianaceae) türünün kurutulmuş kök ve rizomlandır. Bu tür 1.5 m yüksekliğe kadar erişebilen, beyaz çiçekli, çok senelik ve otsu bir bitkidir (Resim : 93). Avrupa ve Doğu Anadoluda rutubetli çayırlarda yetişmektedir.

Türkiyede 10 kadar Valenana türü bulunmaktadır (2-4).

Dış görünüş: Rizom 5 cm kadar uzunluk ve 2-3

1  – Zhunkovsky, R: Türkiye’nin ziraî bünyesi 773, İstanbul (1951).

2 – Karamanoğlu, K. ve Koyuncu, M.: Türkiyede yetişen Valenana (Kediotu) tiirieri üzerinde sistematik araştırmalar – Ankara

Üniv. Ecz. Fak. Mecm. 4: 149 (1974).

3  – Koyuncu, M.: Türkiyede yetişen Valenana (Kediotu) türleri – Uluslararası Tıbbi Bitkiler Kollegiumu bildirileri 98, İzmir

(1974).

4 – Koyuncu, M.: Türkiye Valeriana (Kediotu) türlerinin kök ve rizomian üzerinde anatomik çalışmalar – Ankara Üniv. Ecz.


cm çaptadır. Etrafında 2-3 mm kalınlık ve 10 cm kadar uzunlukta kökler bulunur. Üzeri sarımsı esmer bir kabukla kaplıdır. Lezzeti baharlı, kokusu şiddetli ve özeldir. Bu kokuyu kediler çok sever. Botanik bahçelerinde, etraftan gelen kediler bu bitkinin kökünü kazıp kökü dışarı cıkardıklanndan, bu bitki bir tel kafes ile korunur. Bitkiye “Kediotu” denmesinin sebebi budur.

Bileşim: Kurutulmuş kök ve rizomlarda nişasta, tanen, şekerler ve uçucu yağ {% 0.5-2) bulunmaktadır. Uçucu yağ içinde valerianik asit vardır ve köklere özel kokuyu veren bu bileşiktir.

Taze köklerde valepotriat ismi verilen bir grup madde vardır. Bu grup maddelerin en önemlisi valtrat olup, miktarı V. officinalis köklerinde % 0.5-1 kadardır. Kuzey Anadolu dağları (Zığana dağları)’nda yetişmekte olan V. alli-ariifolia Vahi köklerinde % 2.5, Güney ve Batı Anadoluda yaygın olan V. dioscoridis Sm. köklerinde ise % 0.3-0.5 arasında valtrat bulunduğu saptanmıştır (1).

Etki ve kullanılış: Eski çağlardan beri sinir sistemi yatıştırıcısı ve spazmları giderici olarak kullanılmaktadır. Histeri ve nevrastenide iyi bir ilâçtır. Sinirsel uykusuzluklar ve çarpıntılara iyi gelir. Haricen infusyonu yara tedavisinde kullanılır.

Kullanılış şekli: İnfusyon (% 2-6) dahilen günde 3 bardak yemeklerden önce. Haricen infusyon ile yaralar yıkanır ve pansuman yapılır.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ