LAHANA YAPRAĞI

(Folium Brassicae olera-ceae):

Brassica oleracea L. (Cruciferae) türünün taze yapraklarıdır. Bu tür tüysüz, iki veya çok yıllık, sarı çiçekli ve otsu bir bitkidir. Batı Akdenizin sahil bölgelerinde yabani olarak yetişir. Birçok kültür varyetesi ve formu sebze olarak yetiştirilmektedir. Tedavide bilhassa aşağıdaki varyeteler kullanılmaktadır:

B. oleracea L. var. capitata DC. (Başlı lahana) B. oleracea L. var. acephala DC. (Kara lahana)

Lahana azotlu bileşikler {% 1.6-3.7), yağlar (% 0.20-0.47) ve karbonhidratlar (% 6.6-7.1) taşımaktadır (5). Terkibi varyeteye göre değişir. Ayrıca A, B ve C^vitaminleri de içerir. Vitamin C miktarı % 0,05-0.08 arasında bulunmaktadır.

Lahana Hippokrates döneminden beri tedavide kullanılan bir bitkidir. Dahilen yumuşatıcı, hazmet-tirici, balgam söktürücü gibi özellikleri nedeniyle dekoksiyon halinde kullanılır. 

1  – Güven. K.C. ve ark.; Paeonia decora yumruları üzerinde araştırmalar – Fol. Farm. 5: 15 (1964).

2 – Yeşilada, E. ve ark.: Paeonia daurica Andrevvs ve P. peregrina Miller1 in antienflamatuar akûvitesi-VIII. Bitkisel İlaç

Hammaddeleri Toplantısı, bildiri özetleri 73, İstanbul (1989).

3 – İncekara, E: Endüstri bitkileri ve isiâhı 2: 148, İzmir (1964).

4- İlisulu, K.: Türkiye’de yeni kolza (Rapiska) çeşitlerinin üretilmesi olanaklan – 1974 Türkiye Yağ Semineri 115, İstanbul

(1974). 5 – Bois, D.: Les plantes alimentaires 1: 33 (1927).

Kırmızı lahana yapraklarının usaresi ile elde edilen şurup, öksürük ve bronşite karşı faydalıdır. Bu şurubu hazırlamak için kırmızı lahana yapraklan kıyılır, bir preste sıkılır, elde edilen usare ağırlığı kadar bal veya ağırlığının iki misli şeker ile karıştırılır ve bir taşım kaynatılır. Kırmızı lahananın sıkılması ile elde edilen usare, çocuklar için iyi bir solucan düşürücüdür. Bir defada 20-30 gr usare verilir. Sonbaharda lahana gövdesi üzerine bıçak ile yapılan çiziklerden akan usare, iyi bir müshildir. Siğiller üzerine sürülür ise siğiller kısa bir sürede kaybolur (1).

Lahana Romalılar döneminden beri alkolün zararlı etkilerini ve sarhoşluk belirtilerini gideren bir ilâç olarak tanınmaktadır. Bu etki için bir bardak lahana usaresi içilir veya bir miktar kıyılmış lahana yenilir. Kırmızı lahananın yeşil lahanadan daha etkili olduğu ileri sürülmektedir. Laboratuvar hayvanları üzerinde yapılan deneylerde kırmızı lahananın sulu hulâsının, düz adeleli organlar üzerinde, kasıcı bir etkiye sahip bulunduğu gösterilmiştir (2).

Haricen iyi bir yara iyi edici ve ağrı kesicidir. Çıbanları ve cerahatli yaraları iyileştirmek için, bir şişe ile bastırılarak yumuşatılmış lahana yaprağı yara üzerine sarılır ve pansuman günde iki defa taze yaprak ile değiştirilir. Romatizma ve nikris ağrılarına karşı, bir ütü ile ısıtarak yumuşatılmış lahana yaprağı ağrıyan yere bir tülbent ile sarılır. 10-12 saatte bir, yaprak yeni bir yaprak ile değiştirilmelidir.

Kara lahana’mn çiçek tomurcuklu ve yapraklı dalları, ilkbaharda İstanbul pazarlarında “Kara lahana çiçeği” ismi altında satılmakta ve sebze olarak kullanılmaktadır.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ